Anasayfa › Site Dışı SEO
Site Dışı Seo
Site dışı SEO, adınız arandığında sizden başka kimin konuştuğuna bakar: adınızın aramasında çıkan rakip reklamı, sorulara sizin yerinize cevap veren siteler, bir mahalle ya da cadde adıyla karışan işletme adı ve görsellerde kalan eski fotoğraflar.
Site Dışı SEO Kendi Adınızın Aramasında Rakibinizin Reklamı Çıkıyorsa Hangi Yolları Dener?
Yakutiye’de evlere kombi ve kalorifer tesisatı kuran bir firmanın adını, komşusundan duyan biri eksiksiz olarak arama kutusuna yazar. Ekranın en üstündeki satır o firmaya ait değildir; yanında reklam olduğunu bildiren küçük bir ibare taşır ve aynı işi yapan başka bir firmanın sayfasına gider. Aranan firma bir satır altta durur. Site dışı SEO bu durumda birkaç yolu sırayla dener; hiçbiri öfkeyle başlamaz.
Arama sonuçlarının üstündeki reklam yerleri, seçilen sözcüklere göre satılır: reklam veren, hangi sözcük yazıldığında görünmek istediğini kendisi belirler. Bu sözcükler arasına bir başka firmanın adını koymak da mümkündür ve reklam platformları buna genellikle izin verir. Yani rakibiniz adınızı “satın almamıştır”; adınız yazıldığında kendi reklamının da gösterilmesini istemiştir. Haksızlık gibi görünür; platformun kendi kurallarına ise çoğu zaman aykırı sayılmaz.
Platformun kuralı ile hukuk aynı şey değildir. Rakibin, reklamının başlığına ya da açıklamasına sizin adınızı yazması, adınız tescilli bir markaysa marka kurallarına takılabilir; platformların çoğunda marka sahibinin şikâyet edebileceği bir başvuru yolu bulunur ve sonucu platform belirler. Tescilli bir adın haklarının nereye kadar uzandığını ise bir marka vekili ya da avukat söyler. Bu satırlar hukuki görüş değildir; yalnızca kime sorulacağını gösterir.
Elinizdeki ilk iş, reklamın hemen altındaki yeri doldurmaktır. Adınızı yazan kişi sizi arıyordur; aradığını bir bakışta tanımalıdır. Sitenizin arama sonucunda görünen başlığı adınızla başlar ve ne iş yaptığınızı söyler. Harita kaydınız eksiksizdir: ad, telefon, adres, açılış ve kapanış saatleri, güncel fotoğraflar. Adınız arandığında sitenizin altında iç sayfalarınız, yanında harita kartınız görünüyorsa tek satırlık reklam o kalabalığın içinde küçük kalır.
İkinci yol, kendi adınıza küçük bir reklam vermeyi düşünmektir; adınızı yazan kişinin önüne çoğu zaman önce siz çıkarsınız. Bunun bir bedeli vardır ve her işletmeye gerekmez; karar, olayın ne sıklıkta yaşandığına bakılarak verilir. Aynı aramayı ayrı günlerde, ayrı saatlerde yineleyin; reklam her seferinde mi çıkıyor, arada bir mi? Rakibin adına reklam vererek karşılık vermek ise iyice düşünülmeden atılacak bir adım değildir.
Adınız arandığında ekranda neyin göründüğü dışarıdan bakan herkese açıktır. Kış günü bir yol araçlara açılmadan önce biri direksiyona geçer ve o yolu sürer; kapalı yeri, buz tutan virajı yazar. Site dışı SEO öncesinde sitenizde çıktığımız deneme seferi aynı işi görür: müşterinin aramadan telefona uzanan yolu dışarıdan sürülür. Şifre sorulmaz, ücret alınmaz. Yolun dört kesiminden biri, sizin için başka sitelerde ne dendiğidir.
İşletmenizle İlgili Soruları Sizden Önce Başka Siteler Cevaplıyorsa Doğru Cevap Nereye Yazılır?
Erzurum merkezde tanınmış bir tatlıcıya gitmeden önce biri telefonuna sorar: bu dükkân akşam kaçta kapanıyor? Sonuçların en üstünde kısa bir cevap belirir: bir saat ve altında kaynağı. Kaynak tatlıcının sitesi değildir; işletmeleri alt alta sıralayan bir rehber sitesidir ve oradaki saat iki yıl öncesinindir. Müşteri o saate göre gelir, kapalı kapıyla karşılaşır. Tatlıcının kendi sitesinde ise kapanış saati hiç yazmaz.
Arama sonuçları bir işletmeyle ilgili kısa sorulara sık sık kısa bir cevapla karşılık verir: kaçta kapanır, kartla ödeme alır mı, otoparkı var mı, pazar günü açık mı? Bu cevap bir yerden alınır: soruyu en açık biçimde cevaplayan sayfadan. O sayfanın işletmeye ait olması gerekmez. Arama motoru genellikle en açık yazılmış olanı seçer; hangisinin güncel olduğunu her zaman ayırt edemez.
Kendi siteniz bu soruları cevaplamıyorsa boşluğu başkaları doldurur. Yıllar önce derlenmiş bir firma rehberi, saatlerinizi o günkü hâliyle tutar. Bir forumda biri “galiba dokuzda kapatıyorlar” diye yazmıştır. Bir gezi yazısı otoparkınız olduğunu söyler; oysa otopark yan binanındır. Bunların hiçbiri kötü niyetli değildir. Yalnızca sizin yazmadığınız cümleyi sizin yerinize yazmışlardır ve arama motorunun elinde ondan başkası yoktur.
Çare, hakkınızda sorulan soruları kendi sitenizde, sorulduğu gibi yazmak ve her birine tek cümleyle cevap vermektir. “Dükkân kaçta kapanır?” sorusunun altında “Her gün akşam şu saatte kapanır; pazar günleri de açıktır” yazar. Cevap uzun bir paragrafın ortasına saklanmaz, fotoğrafın üstüne basılmaz. Telefonda, tezgâhta ve mesajlarda en sık duyduğunuz on soruyu yazın; liste oradan çıkar. Tahmin gerekmez, müşteriler size zaten söylemiştir.
İkinci adım, harita kaydındaki bilgileri güncel tutmaktır; saatler, ödeme biçimleri ve otopark gibi işaretler oradan da okunur. Üçüncü adım, ulaşabildiğiniz rehber sitelerini düzeltmektir: çoğunda işletme sahibinin başvurabileceği bir düzeltme yolu bulunur; kiminde cevap gelir, kiminde gelmez. Hangi kaynağın gösterileceğini siz seçemezsiniz. Yapabileceğiniz, en açık ve en güncel cevabı veren kaynak olmaktır; arama motorunun ona yönelme olasılığı artar.
Bu bakış bir kereyle bitmez. Her mevsim başında adınızı birkaç soruyla birlikte aratın: saat, adres, ödeme, otopark. Çıkan kısa cevapları ve kaynaklarını not edin. Site dışı SEO deneme seferinde, hakkınızda yanlış cevap veren her kaynak bir buzlanma olarak yazılır: müşteriyi daha kapınıza varmadan kaydıran buz. Karşısında üç not durur: nerede, kimi kaydırıyor, tuzu hangi ayın listesinde.
İşletmenizin Adı Bir Mahallenin, Caddenin ya da Durağın Adıyla Aynıysa Aramada Kim Öne Çıkar?
İlçesinin adını taşıyan bir fırın düşünün: tabelada ilçenin adı, altında “Fırını” yazar. Ekmeğini öven bir müşteri, arkadaşına adını söyler; arkadaşı o adı arama kutusuna yazar. Karşısına ilçedeki bütün fırınlar çıkar: haritada iğneler, altında bir liste. Adın asıl sahibi olan fırın da oradadır; dördüncü ya da yedinci satırda, ötekilerden ayırt edilmeden. Arkadaş hangisinin kastedildiğini bilemez; en yakın görüneni seçer.
Yer adından alınmış işletme adları yaygındır ve doğal gelir: mahallenin bakkalı, caddenin kırtasiyesi, durağın büfesi. Arama motoru ise bu sözleri bir ad olarak değil, bir tarif olarak okur: “o yerdeki fırınlar”. Yanlış da sayılmaz; aynı sözleri yazanların çoğu gerçekten o ilçede herhangi bir fırın arıyordur. Arama motoru çoğunluğun niyetine göre davranır; ad ile yer çakıştığında çoğu zaman yer öne geçer.
Böyle bir adla işletme, adının yanına bir şey daha yazıldığında bulunur: sahibinin soyadı, bulunduğu sokak, yanındaki bilinen bir yer. “İlçenin adı, fırın, şu usta” yazan kişi doğru kapıya varır; yalnızca ilk iki sözü yazan varmaz. Müşterileriniz sizi arkadaşlarına hangi sözlerle tarif ediyor? Onu dinleyin. Adınızı tamamlayan söz çoğu zaman zaten ağızlardadır; eksik olan, o sözün yazılı olarak hiçbir yerde durmamasıdır.
Yardımcı olan, ayırt edici bir söz seçmek ve onu hiçbir yerde değiştirmemektir. Bu söz tabelada yazar, sitenin başlığında yazar, harita kaydında, faturada, poşetin üstünde yazar; hepsinde aynı harflerle. Söz gerçek adınızın parçası olmalıdır: yalnızca harita kaydına eklenmiş, tabelada bulunmayan bir sözcük harita kurallarına ters düşebilir. Bir yerde “usta”, başka yerde soyadı, üçüncü yerde sokak adı kullanılırsa ortada üç ayrı ad kalır.
Başka yerlerde anılırken de tam ad geçmelidir. Yerel bir haberde, bir rehber sitesinde, tedarikçinizin sayfasında adınız kısaltılmış duruyorsa tam hâlinin yazılmasını rica edin; arama motoru adı, sözleri hep birlikte gördükçe tanır. Gerçekçi olmak da gerekir: ilçenin adı ile “fırın” sözcüğünden oluşan aramada tek başınıza görünmeyi beklemeyin; o arama ilçedeki bütün fırınlarındır. Sizin olan, ayırt edici sözü de içeren aramadır.
Yeni bir ad seçecek olan bunu baştan düşünmelidir: yalnızca yer adından oluşan bir ad, aramada o yerin bütün esnafıyla paylaşılır. Var olan adı değiştirmek gerekmez; tamamlamak yeter. Adınızın eksik ya da tutarsız yazıldığı yerler tuzlama listesine alınır; listeyi her ay siz onaylarsınız, onaylamadığınıza dokunulmaz. Site dışı SEO sırayı şöyle kurar: önce ana yol, yani tabela, site ve harita kaydı; ara sokaklar sonra.
Adınız Arandığında Görsel Sonuçlarda Çıkan Eski Fotoğrafların Yerine Yenileri Nasıl Geçer?
Kampüsün yakınındaki bir kafe, yazın tabanından tavanına yenilenir: yeni masalar, açık renk duvarlar, geniş bir tezgâh. Güz geldiğinde bir öğrenci kafenin adını yazar ve görsel sonuçlara, yani aramanın resim gösteren bölümüne geçer. Ekranda koyu renkli eski koltuklar, sökülmüş bir tezgâh ve indirilmiş bir tabela durur. Kareler bir firma rehberinden ve eski bir açılış haberinden gelmektedir. Öğrenci, arkadaşlarını yanlış yere çağırdığını sanıp vazgeçer.
Bir ad arandığında gösterilen fotoğraflar tek bir yerden gelmez. Arama motoru, adın bir resmin yanında durduğu her sayfayı hesaba katabilir: firma rehberleri, haber siteleri, sosyal medya profilleri, harita kaydı, işletmenin kendi sitesi. Hangi karenin önde duracağını siz belirlemezsiniz. Adınız en çok hangi sayfalarda bir resimle yan yana geçiyorsa, çoğu zaman o sayfaların kareleri öne gelir; sayfa eskiyse kare de eskidir.
Eski fotoğraflar, durdukları sayfa yaşadıkça görünür. Rehber kaydı kimse dokunmadığı için yerindedir; haber, yayımlandığı günkü hâliyle arşivdedir. Bu kareleri arama sonuçlarından siz silemezsiniz; başkasının sayfasıdır. Yapılabilecek olan, onları yenileriyle bastırmaktır: adınızın yanında duran güncel karelerin sayısı ve niteliği arttıkça eskilerin payı küçülebilir. Hedef eskiyi yok etmek değil, arayanın önce bugünkü hâlinizi görmesidir.
İlk adres kendi sitenizdir. Yenilenmiş mekânın fotoğrafları siteye, ne olduklarını söyleyen sözlerle birlikte konur. Dosyanın adı fotoğraf makinesinin verdiği harf ve rakam dizisi olarak kalmaz; kafenin adını ve karenin konusunu taşır. Karenin altında tek satır durur: “Yenilenen salonumuz, pencere kenarındaki masalar.” Görseli göremeyenler için eklenen kısa açıklama da aynı şeyi söyler. Arama motoru kareyi bu sözlerden ve çevresindeki yazıdan tanır.
İkinci adres, sizin yönettiğiniz öteki yerlerdir: harita kaydına ve sosyal medya profillerine yeni kareler yüklenir, kapak fotoğrafları değiştirilir. Üçüncü adres rehberlerdir: kaydınızı sahiplenebildiğiniz rehberlerde fotoğrafı kendiniz yenilersiniz; sahiplenemediğinizde yöneticisine yazıp rica edersiniz. Kaldırma isteği ise yalnızca hakkınız olan yerde anlam taşır: kareyi siz çektiyseniz ve izinsiz kullanılıyorsa. Bir haberin arşivindeki fotoğraf için yapılabilecek pek bir şey yoktur.
Değişim yavaştır: arama motoru sayfaları yeniden gezdikçe, haftalar ya da aylar içinde yerleşir; süresi bilinemez. Sitenizin adresini bize gönderin; sizden ücret almadan sitenizde bir deneme seferi yapalım, adınızın başka yerlerde nasıl göründüğüne de bakalım. Site dışı SEO işine başlanırsa ay sonu yol bültenini okursunuz: tuzlanan buzlanmalar, açılan yol, sıradaki iş. Bir süre sonra ikinci sefere çıkılır; iki seferde görülenler yan yana konur.
Adımı yazınca çıkan rakip reklamına kendim tıklayıp bütçesini tüketsem bundan vazgeçer mi?
Vazgeçmez; bunu yapmayın. Reklam platformları aynı kişiden gelen yinelenen dokunuşları çoğu zaman ayıklar ve bedelini reklam verene yansıtmaz; sizin de vaktiniz gider. Kasıtlı yapılan bu davranış platform kurallarına aykırıdır, hukuki sonucu da olabilir. Emeğinizi reklamın altındaki kendi satırınıza verin: adınızla başlayan açık bir başlık ve eksiksiz bir harita kaydı.
Rehber sitesindeki eski kapanış saatimi düzelttiremiyorum, yazdıklarıma cevap gelmiyor; arama sonucundaki kısa cevap hep öyle mi kalacak?
Öyle kalmak zorunda değil. Kendi sitenize soruyu ve güncel cevabı açık bir cümleyle yazın; harita kaydınızdaki saatleri de aynı hâle getirin. Arama motoru o sayfalara yeniden uğradıkça daha açık ve daha yeni olan kaynağa yönelebilir; ne zaman olacağı bilinemez. Rehbere başvurunuzu ara sıra yineleyin, ama bütün umudu ona bağlamayın.
Dükkânımın adı bulunduğu caddenin adıyla aynı ve tabelamı değiştirmek istemiyorum; yine de adımla aranınca bulunabilir miyim?
Bulunabilirsiniz; adınızı tamamlayan bir sözle. Tabelayı sökmek gerekmez: altına soyadınızı ya da “usta” gibi müşterilerin zaten kullandığı sözü küçük harflerle ekletin; aynı tam adı sitenizin başlığına, harita kaydına ve faturanıza da yazın. Yalnızca cadde adı ve mesleğinizle yapılan aramada ise o caddedeki bütün dükkânlarla birlikte görünmeyi olağan sayın.
Kafemin eski hâlini gösteren fotoğrafı haber sitesi kaldırmıyor; o kare görsel sonuçlarda en başta, ben ne yapabilirim?
Haberi kaldırtmanız çoğu zaman mümkün olmaz; yayımlandığı günün kaydıdır. Siteye iki rica yazabilirsiniz: habere “mekân sonradan yenilenmiştir” notunun eklenmesi ya da yeni bir fotoğraf konması. Kabul edilmeyebilir. Asıl işiniz kendi tarafınızdadır: sitenize, harita kaydınıza ve profillerinize adınızla birlikte açıklaması yazılmış yeni kareler koyun; zamanla onların öne geçme olasılığı artar.